www.defum.com.pl

W tym roku Andrychowska Fabryka Maszyn DEFUM obchodzi jubileusz 70-lecia. Firma w bardzo ciekawy sposób łączy doświadczenie z wyznaczaniem nowych trendów w produkcji obrabiarek. O tym, jakie to przynosi korzyści, rozmawiamy z Arturem Bartkowiakiem, wiceprezesem zarządu i dyrektorem handlowym firmy.
 
Andrychowska Fabryka Maszyn DEFUM jest czołowym na polskim rynku producentem obrabiarek. Jakiego rodzaju są to maszyny?
Standardowa oferta obejmuje obrabiarki do obróbki ubytkowej metalu, które można przyporządkować do kilku grup rodzajowych. Wśród nich znajdują się: poziome tokarki sterowane numerycznie o średnicy toczenia 130–1400 mm, pionowe tokarki sterowane numerycznie o średnicy toczenia 550–1700 mm, pionowe centra frezarskie trzy-, cztero- i pięcioosiowe o wielkości stołu od 350×750 do 1200×1300 mm, poziome wytaczarki sterowane numerycznie o średnicy wrzeciona 105 i 130 mm, nakiełczarkifrezarko-nakiełczarki dla średnic 90–250 mm, a także maszyny specjalne.

Co ważne – mamy do dyspozycji własne biuro konstrukcyjne oraz wsparcie doświadczonych konstruktorów Centrum Badawczo-Konstrukcyjnego Obrabiarek. Dzięki temu dysponujemy dużymi możliwościami projektowania i wdrażania do produkcji rozwiązań specjalnych, spełniających specyficzne oczekiwania wymagających klientów. Szeroki asortyment maszyn produkowanych seryjnie niejednokrotnie pozwala nam na wykorzystanie gotowych podzespołów z różnych maszyn do zbudowania w bardzo krótkim czasie i przy relatywnie niskich nakładach unikalnej maszyny specjalnej.

Mamy bardzo duże doświadczenie w automatyzacji produkcji. Na bazie naszych standardowych tokarek w połączeniu z nakiełczarkami i systemami automatycznego załadunku, rozładunku i transportu międzyoperacyjnego zbudowaliśmy wiele linii technologicznych dla przemysłu motoryzacyjnego, a także pojedynczych obrabiarek z automatycznym załadunkiem detalu. Realizujemy również produkcję jednostkową obrabiarek specjalnych, projektowanych pod konkretne zadania technologiczne naszych klientów.
 
Co  decyduje o atrakcyjności państwa maszyn dla klientów?
Co nas wyróżnia? Jeśli chodzi o produkcję obrabiarek standardowych, to zaryzykowałbym stwierdzenie, że nie odbiegają one od wyrobów konkurencji, jednak możliwość indywidualizowania naszych maszyn i dostosowywania ich do konkretnych potrzeb klientów, uzbrajanie ich w specjalizowane systemy załadunku czy wreszcie gotowość do projektowania i szybkiej realizacji maszyn specjalnych, jest istotną przewagą w stosunku do dużych producentów obrabiarek, nastawionych na standardową produkcję seryjną.

Niewątpliwie istotną cechą naszych maszyn z punktu widzenia użytkownika końcowego jest ich trwałość

Najciekawsze i największe kontrakty, które realizujemy, zazwyczaj związane są z ciężkimi maszynami specjalnymi… Chociaż w ubiegłym roku pozyskaliśmy bardzo ciekawy kontrakt na kilka automatycznych linii dla przemysłu motoryzacyjnego oraz specjalną ciężką tokarkę pionową do obróbki odpowiedzialnych elementów z materiału trudno skrawalnego. Każdy taki nietypowy kontrakt jest z jednej strony dużym wyzwaniem, a z drugiej strony ważnym doświadczeniem dla firmy, dzięki któremu cały czas się rozwijamy.
 
AFM DEFUM obchodzi jubileusz 70-lecia. Przedsiębiorstwo ma bardzo interesującą historię.
Korzenie sięgają czasów przedwojennych i prywatnej fabryki Ludwika Cytlinga, która została zdewastowana przez hitlerowców. Tuż po wojnie Ludwik Cytling uzyskał zgodę nowych władz na reaktywowanie produkcji i już w czerwcu 1945 r. na targach maszynowych w Krakowie zaprezentował pierwsze tokarki i szlifierki własnej produkcji. Szybki wzrost sprzedaży i rozwój zakładu skłoniły ówczesne władze do znacjonalizowania fabryki w roku 1946 – formalnie tę datę przyjmuje się za powstanie firmy.

Od początku specjalizowaliśmy się w produkcji tokarek. Wydaje się, że punktem zwrotnym był rok 1976, kiedy pozyskaliśmy kontrakt na produkcję tokarek sterowanych numerycznie dla firmy Boehringer. Było to niewątpliwie duże wyzwanie, które przyniosło bezcenne doświadczenie w produkcji maszyn nowej generacji. Zaowocowało uzyskaniem przez AFM licencji na produkcję tokarek TAE32N, opartych właśnie na konstrukcji Boehringera.

Ośmieleni pierwszymi sukcesami w roku 2000 zaczęliśmy produkcję komponentów mechanicznych tokarek sterowanych numerycznie i centrów pionowych dla firmy Gildemeister. Dzięki tej współpracy zdobyliśmy dużą wiedzę w zakresie budowy centrów pionowych, które w połączeniu z pracami własnego biura konstrukcyjnego pozwoliły na rozbudowę asortymentu AFM o kolejne typy tokarek sterowanych numerycznie i centrów pionowych.

W 2011 r. nastąpiły rozbudowa zakładu i zwiększenie mocy produkcyjnych dzięki obrabiarkom pozwalającym na obróbkę większych gabarytów części. Skłoniło to AFM do przejęcia dokumentacji konstrukcyjnej i znaku towarowego Dąbrowskiej Fabryki Maszyn DEFUM, będącej w likwidacji. Przejęta dokumentacja i know-how w zakresie zdecydowanie większych maszyn, jakimi są wytaczarki i tokarki pionowe, pozwoliło nam na podejmowanie współpracy w zakresie realizacji jednostkowych projektów ciężkich maszyn specjalnych.

W 2013 r. nasz właściciel – firma Glimag SA – kupiła będące w likwidacji CBKO w Pruszkowie, włączając do naszej grupy kapitałowej ikonę polskiej myśli konstruktorskiej i źródło większości obrabiarek zaprojektowanych i produkowanych w powojennej Polsce. Alians z CBKO pozwolił AFM na wzbogacenie asortymentu o nowoczesne tokarki ze skośnym łożem rodziny Venus.
 
W jaki sposób planują państwo uczcić swój jubileusz? Czy przygotowują państwo w związku z nim jakieś wydarzenia?
Nie planujemy spektakularnych wydarzeń, mających uczcić nasz jubileusz. Myślę, że kontynuując tradycję ciągłego rozwoju, interesujące zarówno dla polskiego rynku obrabiarek, jak i użytkowników naszych maszyn i potencjalnych klientów będzie planowane przez AFM DEFUM zaprezentowanie nowych maszyn wyposażonych w rozwiązania na miarę tej rocznicy. Kompleksową prezentację planujemy w czerwcu podczas targów MACHTOOL 2016.
 
Jakie znaczenie ma dla państwa historia firmy, a jakie innowacyjność w działaniu?
Zdobyte na przestrzeni 70 lat doświadczenie i wiedza na temat budowy obrabiarek w powiązaniu z zapleczem doświadczonych konstruktorów CBKO pozwalają nam na prowadzenie szeroko zakrojonych prac badawczo-rozwojowych w ramach własnych projektów, jak również w ramach projektów Innotechu.

Niewątpliwie historia firmy to zdobywanie wiedzy i doświadczenia poprzez rozwiązywanie różnego typu zagadnień konstrukcyjnych i technologicznych. Ta tradycja tworzy twarde zaplecze dla możliwości sprostania nowym wyzwaniom związanym z coraz szybciej zmieniającym się rynkiem obrabiarek zarówno w Polsce, jak i na świecie. Wieloletnie konsultacje z użytkownikami naszych maszyn pozwalają nam na wybór najbardziej zbliżonego do oczekiwanego przez rynek kierunku wprowadzanych innowacyjnych zmian naszych konstrukcji. Takie połączenie tradycji rozumianej jako doświadczenie i wiedza z potrzebami rynku oraz coraz to nowszymi możliwościami technicznymi wydaje się warunkiem przetrwania i dalszego rozwoju przedsiębiorstwa w branży.

afm-defum-tresc2_PP_31

 
Takie podejście do tradycji ma również przełożenie na obrabiarki produkowane przez AFM DEFUM?
Niewątpliwie istotną cechą naszych maszyn z punktu widzenia użytkownika końcowego jest ich trwałość. Oczywiście pewne elementy, jak w każdej pracującej maszynie, się zużywają, ale to jest wpisane w działalność każdego producenta. Wielu naszych klientów po kilkunastu latach intensywnej eksploatacji naszych obrabiarek decyduje się na ich remont.

Co ciekawe, bardzo trudno jest znaleźć używane obrabiarki naszej firmy na rynku wtórnym. Wielokrotnie pytamy klientów, którzy decydują się na remont, czy nie rozważali zakupu nowej maszyny, niekoniecznie u nas. Zawsze odpowiedź jest jedna: „A gdzie znajdziemy tak wytrzymałą maszynę z tak dobrą obsługa serwisową?”. Tak więc, biorąc pod uwagę, że obrabiarka jest dobrem inwestycyjnym, zaryzykuję stwierdzenie, że opisana cecha ma w naszym wypadku kluczowe znaczenie.
 
Półżartem można powiedzieć, że z tego powodu wprowadzają państwo na rynek nowe maszyny?
Niecodziennie wprowadzamy nowe rozwiązania, ale w myśl zasady „kto nie maszeruje, ten ginie”, staramy się nadążać za wiodącymi światowymi producentami. Jak już mówiłem, w tym roku chcemy wprowadzić na rynek trzy nowe rozwiązania na miarę siedemdziesiątej rocznicy powstania firmy. Są to: sześcioosiowa kompaktowa tokarka sterowana numerycznie; tokarka sterowana numerycznie do toczenia gwintów falistych oraz pięcioosiowe centrum pionowe.

Dzięki tym rozwiązaniom chcemy trafiać do nowych, bardziej wymagających klientów, a równocześnie rozbudowywać park maszynowy naszych dotychczasowych kontrahentów. Z marketingowego punktu widzenia mamy nadzieję zbudować wizerunek firmy jako producenta obrabiarek zaawansowanych technologicznie.
 
Na czym polega innowacyjność nowych maszyn w portfolio AFM DEFUM?
Już kilka lat temu wyprodukowaliśmy kilka tokarek z wrzeciennikiem przechwytującym, jednak zapotrzebowanie na tego typu rozwiązania było wtedy znikome. Ostatnio jednak nasi potencjalni klienci szukają maszyn o dużo bogatszej konfiguracji niż dotychczas. W tokarkach coraz częściej przy operacjach frezarskich dla zapewnienia dokładności kształtowo-wymiarowej kluczowa staje się oś Y. Do tej pory nie mieliśmy w ofercie takiej opcji.

Tokarka do toczenia gwintów falistych z założenia jest adresowana do niszowego sektora produkującego na potrzeby przemysłu wydobywczego. Niemniej opracowywane rozwiązanie może mieć zastosowanie we wszystkich robotach tokarskich, w których wymagane są operacje zataczania. Również projekt pięcioosiowego centrum jest odpowiedzią na rosnące zapotrzebowanie rynku na tego typu produkty.

Nowe rozwiązania wprowadzamy często we własnym zakresie, dzięki zdobytemu wcześniej doświadczeniu. Wchodząc jednak w nieznane nam do tej pory obszary wiedzy, korzystamy z doświadczenia fachowców specjalizujących się w wybranych zagadnieniach. Dwa ze wspomnianych prototypów powstają w ramach projektów Innotechu we współpracy z politechnikami w Poznaniu i Szczecinie.
 
Istotnym elementem innowacyjnych technologii jest obecnie ekologia. Czy jest tak również w produkcji obrabiarek?
Z całą pewnością. Ekologia nabiera bardzo dużego znaczenia również w przemyśle maszynowym i nie mamy wyjścia, musimy nadążać za światowymi trendami i szukać rozwiązań ekologicznych. Trudno mi wyliczać wszystkie aplikacje podnoszące ekologiczność naszych obrabiarek, ale pozwolę sobie wspomnieć o dwóch najbardziej istotnych.

Po pierwsze, są to systemy smarowania. Wszędzie tam, gdzie jest to technicznie uzasadnione, staramy się stosować zamknięte układy smarowania smarem stałym – zarówno wrzecion, jak i prowadnic tocznych. Takie systemy zapobiegają mieszaniu się oleju wyciekającego z otwartych układów smarowania do emulsji chłodzących stosowanych w przestrzeni obróbczej. W emulsjach chłodzących zanieczyszczonych olejem rozwija się bowiem flora bakteryjna zdecydowanie skracająca żywotność chłodziwa.

Duże znaczenie ma także poziom zużycia energii – w naszych maszynach stosujemy nie tylko najnowsze rozwiązania napędów cyfrowych, zużywających jej relatywnie mniej, lecz także opcje sterowań numerycznych, które potrafią odzyskiwać część energii, np. przy hamowaniu wrzeciona, a także sterować dynamiką napędów w kierunku optymalizacji uzyskiwanych przyspieszeń w funkcji zużycia energii. Mówiąc prościej, gdy czas cyklu nie jest krytyczny, maszyna może zmniejszyć dynamikę napędów (czyli przyśpieszenia jednostek posuwowych i napędu głównego). Niewątpliwie wydłuży to sumaryczny czas cyklu obróbczego, ale jednocześnie zmniejszy zużycie energii. Obecnie, w nowych sterowaniach producenci oferują nawet aplikacje softwarowe pozwalające pokazać rzeczywiste zużycie energii w przeliczeniu na emisję dwutlenku węgla.
 
Wygląda na to, że wpływ na ciągły rozwój AFM DEFUM ma wiele różnych czynników.
Pozwoli pan, że nie będę zdradzał tajemnic firmy, ale z tego, co powiedziałem, łatwo się domyślić, że w naszym wypadku kluczowe jest elastyczne dostosowanie oferty do szybko zmieniających się oczekiwań rynku inwestycyjnego.

Warto powiedzieć, że w AFM DEFUM prawie każdy kontrakt z nowym klientem jest oparty na tzw. zadaniach technologicznych. Wychodząc naprzeciw potrzebom rynku, dzielimy się naszą wiedzą i doświadczeniem w zakresie technologii skrawania i w ramach przygotowania kontraktu niejednokrotnie opracowujemy kompleksową technologię obróbki, dobieramy narzędzia i obrabiarki do zadania wskazanego przez klienta. Oczywiście, wymaga to od nas zaangażowania w proces sprzedaży maszyny naszych technologów, ale dzięki temu mamy więcej zadowolonych klientów, którzy chętnie polecają nas na rynku.

Artur Bartkowiak-o obecnej sytuacji produkcyjnej przedsiębiorstwa
Jesteśmy w okresie stabilizacji produkcji nowych rozwiązań w zakresie tokarek Venus i centrów pionowych, a także dywersyfikacji w zakresie stosowanych sterowań CNC. Wprowadzane obecnie zmiany asortymentu powinny zapewnić niezmienność produkcji obrabiarek standardowych na najbliższe kilka lat.
Czy wiesz, że...
AFM DEFUM rozwija działalność usługową. Jaka jest tego przyczyna? Artur Bartkowiak: „Dla zagwarantowania dobrego wykonania obróbki kluczowych komponentów naszych obrabiarek obróbkę wszystkich korpusów i wielu dokładnych robót tokarskich zdecydowaliśmy się prowadzić u siebie. Taka decyzja wymaga oczywiście odpowiedniego parku maszynowego. Na razie wolumen produkcji obrabiarek w niewielkim stopniu obciąża drogi park maszynowy, dlatego wolne moce sprzedajemy na zewnątrz. Jak pokazują ostatnie lata, sporym zainteresowaniem cieszy się obróbka na naszych frezarkach bramowych przedmiotów o dużych gabarytach. Działalność usługowa zarówno pozwala nam na bieżące finansowanie inwestycji w nowe maszyny i operatorów, jak i potwierdza w kolejnych kręgach naszych odbiorców wysoką jakość obróbki”.